توضیحات

مدیریت رفتار سازمانی

رفتار سازمانی چه در حوزه فردی و چه در حوزه گروهی و سازمانی می تواند تک تک افراد سازمان را به سمت اهداف، ماموریت ها و افق های روشن سازمان هدایت نماید و هرچه اعضای سازمان در این زمینه موفق تر عمل نماید، موفقیت های سازمانی نیز ملموس تر خواهد بود.

هر فردی در سازمان خود می تواند با داشتن انگیزه، هدف، مهارت های فنی، ادراکی و انسانی، حرکت در مسیر رشد سازمانی را طی نماید، به شرط  آنکه مدیریت و رهبری سازمان در چارچوب استراتژی سازمانی و بر مدار رفتار سازمانی و منطبق بر اهداف برنامه ریزی شده باشد. لذا سبک های مناسب رهبری و مدیریت در سازمان، ارتباط  مستقیم با موفقیت یا شکست یک سازمان دارد.

رفتار عبارت است از حرکتی که برای مقابله بهتر یا هم سو شدن و در واقع مدیریت شرایط یا اتفاقات پیرامون عرضه می شود و به عنوان مفهومی فراگیر در برگیرنده حرکاتی از جمله گفتار، کردار، پندار موضع گیری، اظهارنظر، عقیده، انتخاب، نگرش، برداشت، هدف گذاری، تصمیم گیری و مواردی از این قبیل است. در واقع رفتار، تنها ابزار ذاتا از پایه در دسترس و تحت اختیار ما برای مدیریت شرایط محسوب می شود. رفتار، رویکردی هدف مدار است. یعنی رفتار ما عموما با میل رسیدن به هدفی خاص برانگیخته می شود. رفتار گاهی ارادی (آگاهانه) و گاهی غیرارادی (ناآگاهانه) است. کارکنان همیشه از چیزهایی که می خواهند، آگاه نیستند. از این رو بسیاری از رفتارهای آن ها تحت نیاز ها یا انگیزه های ناخودآگاه قرار می گیرد.

واحد اساسی رفتار، فعالیت است. در واقع، هر رفتاری از سلسه ای فعالیت تشکیل می شود. قدم زدن، صحبت کردن، خوردن، خوابیدن، کار کردن و…. هریک از مجموعه ای از فعالیت تشکیل شده اند.

خصوصیات فردی موثر بر رفتار

خصوصیات و تفاوت های فردی نقش کلیدی در شکل گیری رفتار انسان ها ایفا می کنند. افراد دارای ویژگی های مشترکی هستند، به عنوان مثال در مواجهه با غم از دست دادن عزیزان ابراز اندوه می کنند و در هنگام شادی، هبجان و خوشحالی خود را نشان می دهند. اما علاوه بر این نقاط اشتراک، هر فرد دارای ویژگی های منحصر به فردی است که او را از دیگران متمایز می سازد.

برخی از عوامل فردی که بر رفتار اثر مستقیمی دارند عبارت اند از:

• سن
• جنسیت
• وضعیت تاهل
• سابقه خدمت
• خصوصیت فیزیکی
• خلق یا مود
• مهارت ها و توانایی ها
• هوش
• نوع نیازهای غالب
• مزاج
• نظام ارزشی

عوامل محیطی موثر بر رفتار

عوامل محیطی نقش بسزایی در شکل دهی رفتار افراد در سازمان ها دارند. همان طور که پیش تر اشاره شد، رفتار کارکنان علاوه بر ویژگی های فردی، تحت تاثیر مجموعه ای از عوامل محیطی قرار می گیرد که آن ها را در محیط سازمان احاطه کرده است. این عوامل شامل زمان، بودجه، امکانات، رفتار سایر اعضا، ساختار سازمانی، فرهنگ سازمان، استراتژی ها، نظام های مدیریتی، سبک مدیریت غالب، تکنولوژی و فرآیندهای اجرایی می شود.